Thailand produces over 1.2 million tons of bananas annually, generating substantial agricultural waste — particularly banana blossoms, which are highly nutritious, rich in dietary fiber and antioxidants, yet are commonly discarded. This study aimed to develop a "fiber-enriched baked snack using banana blossom powder" to add value to this underutilized raw material and meet the growing demand of health-conscious consumers. The prototype product received second runner-up recognition at the Conovative Award 2024. However, limitations were identified in terms of coarse texture, dark coloration, and residual astringency. This research therefore focuses on optimizing the pretreatment process through safe physical and chemical methods, alongside a comparative evaluation of drying techniques — including hot-air drying, freeze drying, and microwave drying — to maximize the retention of nutritional value and bioactive compounds. The findings are expected to enhance the applicability of banana blossom powder in health food products, particularly snacks requiring refined physical and sensory qualities, and to support further commercial development.
ประเทศไทยเป็นผู้ผลิตกล้วยรายใหญ่ โดยมีผลผลิตกล้วยมากกว่า 1.2 ล้านตันต่อปี ส่งผลให้เกิดของเสียทางการเกษตรจำนวนมาก โดยเฉพาะปลีกล้วยซึ่งเป็นส่วนที่มักถูกทิ้งไปอย่างเปล่าประโยชน์ ทั้งที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง อุดมไปด้วยใยอาหาร และสารต้านอนุมูลอิสระ เช่น โพลีฟีนอล, ฟลาโวนอยด์, แทนนิน (Kavya et al., 2023) ซึ่งงานวิจัยหลายชิ้นยืนยันศักยภาพของปลีกล้วยในการช่วยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ลดคอเลสเตอรอล และเสริมสร้างภูมิคุ้มกัน (Singh et al., 2016) การใช้ประโยชน์จากปลีกล้วยมาแปรรูปเป็น "ผงปลีกล้วย (Banana blossom powder)" จึงเป็นแนวทางที่มีศักยภาพสูงในการลดของเสียทางการเกษตร เพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ เพิ่มรายได้ให้เกษตรกร และสร้างผลิตภัณฑ์ใหม่ที่ตอบโจทย์ผู้บริโภคยุคใหม่ที่ใส่ใจสุขภาพ โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ขนมขบเคี้ยวเพื่อสุขภาพที่มีแนวโน้มการเติบโตของตลาดสูง ผู้วิจัยได้พัฒนาผลิตภัณฑ์ต้นแบบ “ขนมอบกรอบเสริมไฟเบอร์จากผงปลีกล้วย” ซึ่งเป็นขนมขบเคี้ยวเพื่อสุขภาพที่ใช้ผงปลีกล้วยเป็นหนึ่งในส่วนประกอบเพื่อเสริมใยอาหารและเพิ่มคุณค่าทางโภชนาการ ภายใต้แนวคิดด้านสุขภาพและความยั่งยืน โดยผลิตภัณฑ์ดังกล่าวผ่านการวิเคราะห์คุณภาพเบื้องต้นในระดับห้องปฏิบัติการ และได้รับรางวัลรองชนะเลิศอันดับ 2 จากเวทีการประกวด “นวัตกรรมผลิตภัณฑ์อาหารและเครื่องดื่ม” (Conovative Award 2024 ครั้งที่ 4) ซึ่งจัดโดยบริษัท ไทยโคโคนัท จำกัด (มหาชน) ถือเป็นการประกวดนวัตกรรมอาหารระดับประเทศที่ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง อย่างไรก็ตาม ผลิตภัณฑ์ต้นแบบที่ใช้ผงปลีกล้วยยังมีข้อจำกัดในด้านเนื้อสัมผัสที่หยาบ สีที่ค่อนข้างคล้ำ และรสชาติที่ยังมีความฝาดตกค้าง ซึ่งอาจเป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาในระดับอุตสาหกรรมหรือการจำหน่ายในเชิงพาณิชย์ โดยเฉพาะสำหรับผลิตภัณฑ์ที่ต้องการความละเอียดอ่อนทั้งในด้านลักษณะทางกายภาพและรสสัมผัส นอกจากนี้ กระบวนการอบแห้งด้วยความร้อนสูงแบบดั้งเดิมยังอาจทำให้สารสำคัญในผงปลีกล้วยเสื่อมสภาพ ส่งผลต่อคุณค่าทางโภชนาการของผลิตภัณฑ์ เพื่อยกระดับผลิตภัณฑ์ต้นแบบที่มีอยู่ให้มีคุณภาพสมบูรณ์ยิ่งขึ้นและเพิ่มศักยภาพในการต่อยอดสู่เชิงพาณิชย์ ผู้วิจัยจึงมีความประสงค์ขอรับการสนับสนุนงบประมาณเพื่อปรับปรุงและพัฒนาผลิตภัณฑ์ต้นแบบดังกล่าวให้มีคุณภาพและประโยชน์ต่อสุขภาพสูงสุด โดยจะมุ่งเน้นการพัฒนานวัตกรรมในกระบวนการเตรียมผงปลีกล้วยเพื่อแก้ไขข้อจำกัดที่พบในวัตถุดิบทั่วไป ได้แก่ เนื้อสัมผัสหยาบ สีคล้ำ และรสฝาดตกค้าง ผ่านการศึกษาวิธีการเตรียมวัตถุดิบ (pretreatment) ที่เหมาะสม ทั้งในเชิงกายภาพ เช่น การใช้คลื่นอัลตร้าซาวด์ และวิธีทางเคมีที่ปลอดภัย เพื่อช่วยลดรสฝาด คงสีธรรมชาติ และเพิ่มปริมาณสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ (Elaveniya & Jayamuthunagai, 2014; Jha et al., 2021; Sagar & Suresh Kumar, 2010) ตลอดจนการเปรียบเทียบเทคนิคการทำแห้ง เช่น การอบแห้งด้วยลมร้อน การทำแห้งแบบแช่เยือกแข็ง (freeze drying) และการอบแห้งด้วยไมโครเวฟ (microwave drying) เพื่อคัดเลือกวิธีที่สามารถคงคุณค่าทางโภชนาการและสารสำคัญทางชีวภาพได้อย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด (Senevirathna et al., 2024) ทั้งนี้จะมีการประเมินคุณภาพและคุณสมบัติเชิงสุขภาพของผลิตภัณฑ์ขนมขบเคี้ยวที่ใช้ผงปลีกล้วยที่ได้รับการพัฒนาอย่างรอบด้าน ซึ่งผลจากงานวิจัยนี้จะช่วยเพิ่มศักยภาพในการนำผงปลีกล้วยไปประยุกต์ใช้ในผลิตภัณฑ์อาหารเพื่อสุขภาพได้อย่างหลากหลาย โดยเฉพาะในกลุ่มขนมขบเคี้ยวที่ต้องการความประณีตในด้านลักษณะทางกายภาพและประสาทสัมผัส
คณะเทคโนโลยีการเกษตร
Rice is a salt-sensitive crop. The objective of this study was to evaluate the effect of salinity at flowering stage on physiological traits and yield of landrace rice. The experiment design was 4*10 Factorial in RCBD with 4 replications. Factor A was four salinity levels: control, 6, 12 and 16 dS/m; Factor B was 10 rice varieties. Data were collected on physiological traits and grain yield. The results showed that increasing salinity level decreased rice yield. The highest yield reduction was found when the rice received salt stress at 16 dS/m. In addition, rice varieties showed different yield performance when exposed to salt stress. In this found that Hom Yai variety had the lowest yield reduction when grown at 16 dS/m salinity level and did not differ from salt tolerant check variety.
คณะวิศวกรรมศาสตร์
This cooperative education project aims to enhance the efficiency of Hydrogen Manufacturing Unit 2 (HMU-2) and Pressure Swing Adsorption 3 (PSA-3) by using AVEVA Pro/II process modeling and a Machine Learning model for process simulation. The study found that the AVEVA Pro/II model predicted outcomes with deviations ranging from 0–35%, including a hydrogen flow rate deviation from the PSA unit of 12%, exceeding the company’s acceptable limit of 10%. To address this, a Machine Learning model based on the Random Forest algorithm was developed with hyperparameter tuning. The Machine Learning model demonstrated high accuracy, achieving Mean Squared Errors (MSE) of 8.48 and 0.18 for process and laboratory data, respectively, and R-squared values of 0.98 and 0.88 for the same datasets. It outperformed the AVEVA Pro/II model in predicting all variables and reduced the hydrogen flow rate deviation to 4.75% and 1.35% for production rates of 180 and 220 tons per day, respectively. Optimization using the model provided recommendations for process adjustments, increasing hydrogen production by 7.8 tons per day and generating an additional annual profit of 850,966.23 Baht.
คณะเทคโนโลยีการเกษตร
Soil is home to a diverse array of living organisms that interact within a complex food web, facilitating energy and nutrient cycling essential for sustaining life above ground. Among these organisms, soil microbes play a crucial role in supporting plant growth. Beneficial microorganisms enhance nutrient availability, improve soil structure by increasing porosity, and strengthen plant resistance to diseases. Conversely, harmful microorganisms, such as plant pathogens, can hinder plant growth and reduce crop yields when present in high concentrations. Neutral microorganisms, which naturally inhabit the soil, contribute to the soil ecosystem without directly impacting plants. A single teaspoon of soil contains over a billion microorganisms, yet only about 1% of them can be cultured in laboratory conditions. This highlights soil as one of the richest reservoirs of microbial diversity on Earth.